Klimaatkriebels

12 mrt, 2019 | Actualiteit | 0 Reacties

In februari was het een week lang heerlijk weer. Op onze boot leek het wel weer zomer. Hartstikke fijn natuurlijk. Maar aan de andere kant ook doodeng. Want de gesneuvelde temperatuurrecords zijn het zoveelste teken aan de wand: er is iets ingrijpend aan het veranderen, en de gevolgen zullen rampzalig zijn.

Het regent ijzingwekkende voorspellingen en schrikbarende nieuwsberichten. Elke dag wordt de omvang van de vervuiling en vernietiging van de natuur duidelijker. En elke dag brengt scherpere karakteristieken wat ons te wachten staat als we niet heel snel heel diep ingrijpen. En intussen gebeurt er nauwelijks iets. Het is om razend van te worden, of depressief, wanhopig.

Hoe ga je om met klimaatkriebels? Hoe houd je jezelf staande onder die voortdurende stortvloed van slecht nieuws? Hoe ver moet je gaan in je gedragsverandering? En wat betekent het als alles wat je doet te weinig is?

 Drie patronen

In onze samenleving zijn er drie gebruikelijke patronen: handelen, negeren en wanhoop. Handelen kan zijn: je inspannen om je eigen bijdrage aan het probleem te minimaliseren en anderen te bewegen hetzelfde te doen. Maar je kunt nooit genoeg doen, en dat voel je. Negeren is wegkijken: na mij de zondvloed. Maar het komt van alle kanten op je af. Wanhoop kan zijn het verlammende besef dat je niets kunt doen om het verschil te maken.

Deze drie patronen bestrijden elkaar voortdurend in elke discussie rond klimaatverandering. Een strijd zonder eind, want in elk standpunt zit wel iets van waarheid. En welk standpunt je ook inneemt, je lijdt eronder, het vreet aan je, het put je uit.

Controle

Alle drie de patronen draaien om één ding: controle. Als er een probleem is, willen we het beheersen. Door te handelen hopen we het probleem op te lossen of onschadelijk te maken. Door het te negeren maakt het geen deel uit van ons wereldbeeld en “is het er niet” – ook een vorm van controle. En wanhoop ontstaat waar het probleem als te groot wordt gezien om te controleren: het overspoelt je totaal. 

Die drang tot controle is heel menselijk, maar niet erg productief als je last hebt van klimaatkriebels. Want het probleem is veel groter en veelomvattender dan jij of je vriendengroep of je gemeente of provincie, groter dan Nederland en groter dan Europa. En dus zul je als individu nooit grip krijgen op het probleem.

Stabiel

Dat betekent niet dat de negeerders of de wanhopers gelijk hebben. Het betekent dat we een andere bril moeten opzetten om ons te verhouden tot klimaatverandering.

“Als je God aan het lachen wil maken, moet je Hem je plannen vertellen”, luidt een gevleugelde uitspraak. Wij beschouwen stabiliteit en continuïteit als normaal, als iets waar we recht op hebben. Maar de wereld en ons bestaan zijn niet stabiel, nooit geweest ook. De grimmige voorspellingen voor de toekomst, voor de nabije toekomst zelfs, wrijven ons dat nog eens extra in: jij en ik en iedereen zijn uiteindelijk maar mensen, behoeftig, breekbaar en totaal afhankelijk van elkaar en van moeder Aarde.

Kracht

Hoe kun je dus omgaan met klimaatkriebels? Hoe kun je vrede en stabiliteit vinden in een instabiele en bedreigende situatie? Het begint ermee dat je je eigen kwetsbaarheid onderkent. Dat je leert leven met het feit dat het leven niet maakbaar is, dat het lot zich niet laat sturen, dat controle een illusie is en dat perfectie niet bestaat. Dat de wereld en de mensheid een heel moeilijke tijd te wachten staan. Dat jij dat niet gaat tegenhouden. Dat je bent overgeleverd aan de goden.

Dat wil niet zeggen dat je niets moet doen, integendeel. Maar handelen vanuit controledrang is handelen uit angst. Handelen vanuit overgave aan je kwetsbaarheid is handelen uit kracht.

Meld je aan voor de Icarus Nieuwsbrief

* indicates required

Door een vinkje te zetten in de checkbox hieronder geef je ons toestemming om je eens in de maand onze nieuwsbrief te sturen. Hierin staat informatie over onze evenementen en inspirerende verhalen. Ook kunnen we je hierin vragen om een bijdrage te leveren aan de Stichting.

Je kunt op elk moment van gedachten veranderen door op de link Abonnement opzeggen te klikken in de voettekst van elke email die je van ons ontvangt, of door contact met ons op te nemen via info@vitamine-z.nl. We zullen jouw gegevens met respect behandelen. Bezoek onze website voor meer informatie over onze privacypraktijken. Door hieronder te klikken, stem je ermee in dat wij jouw gegevens mogen verwerken in overeenstemming met deze voorwaarden.

We use Mailchimp as our marketing platform. By clicking below to subscribe, you acknowledge that your information will be transferred to Mailchimp for processing. Learn more about Mailchimp's privacy practices here.

Het imperfecte jaar 2018

De Sint heeft het land weer verlaten en hopelijk ook jouw schoentje rijkelijk gevuld. Wij kijken in elk geval terug op een prachtig jaar vol mooie activiteiten.

2019: nieuwe kansen

We wensen elkaar goede wensen toe en vragen terloops naar de goede voornemens: meer geluk, meer sport, meer vriendschap en gezonder eten. Het klinkt geweldig maar elk jaar dat we zulke antwoorden geven worden ze holler en ongeloofwaardiger. We zijn namelijk helemaal niet zo consistent en perfect als we zouden willen zijn.

We moeten het hebben over kwetsbaarheid

Ook in 2019 is de boodschap van Vitamine Z onverminderd urgent en actueel. Dat bleek wel weer uit de Arbobalans van TNO die eind januari uitkwam. Nederlandse werknemers zeggen meer te maken te hebben met ‘hoge taakeisen’ –  veel werk in weinig tijd....

Eindelijk groot, maar je weet het nog steeds niet

Als je begint met school, of met een studie, of met een baan, heb je een ideaal: over een jaar of twee weet ik wie ik ben en wat ik kan. Dan weet ik eindelijk wat ik wil. Maar is dat ook zo? En is het eigenlijk wel nodig om altijd te weten wat je wil? Icarus-oprichter Simeon maakte er samen met Wing Yan Man van 3310 School for Millenials de Holy Sh*t Show over, die op 7 maart plaatsvond op de Universiteit Twente Bedrijvendagen.

Zingeving is tastbaarder dan je denkt

Zingeving is een belangrijk thema in onze maatschappij. Het raakt aan geluk, en daarmee ook aan ongeluk en geestelijke problematiek als depressie en burn-out. Maar wat is zingeving eigenlijk? En wat is zin? Trouw-journalist Henk Steenhuis onderzoekt het thema in een reeks artikelen. Op 6 maart gaf hij een workshop voor de vrijwilligers van Icarus – als voorproefje op het Filosofisch Diner van 5 juni.

ICARUS